ΚΑΝΑΒΟΣ ΑΝΤΩΝΗΣ

Από την Αμβρακιά. Άρχοντας της Αμβρακιάς, ανήκε σε μία από τις αρχαιότερες οικογένειες της Ακαρνανίας και τις πρώτες του Βάλτου. Την άνοιξη του 1821 σήκωσε τη σημαία της Επαναστάσεως στον Κάτω Βάλτο, στον ιστορικό ναό της Παναγίας της Αμβρακιώτισσας. Από τα τέσσερα παιδιά του δύο σκοτώθηκαν στο Μεσολόγγι και ένα στο Ναύπλιο. Πολέμησε με ηρωισμό σε πολλές μάχες, και το 1825 προβιβάστηκε σε χιλίαρχο. Όταν σκοτώθηκαν τα αδέλφια του, οι άνδρες που είχαν υπό τις οδηγίες τους ανακήρυξαν αυτόν ως αρχηγό. Στην Α' Εθνοσυνέλευση μετείχε ως πληρεξούσιος του Βάλτου. Έλαβε μέρος στην Έξοδο και κατόρθωσε να διασωθεί. Το 1827, με εντολή τής Επιτροπής τού Αγώνα μετέβη στον Πειραιά και πολέμησε υπό τον Καραϊσκάκη. Πέθανε, τελικά, στον Καρβασαρά(Αμφιλοχία) στις 9 Φεβρουαρίου 1867 και ετάφη αριστερά τού παλαιού κωδωνοστασίου του Αγίου Αθανασίου.

 ΠΗΓΕΣ

Μητρώο Πληρεξουσίων, Γερουσιαστών και Βουλευτών 1822-1935. Έκδοση Βουλής

των Ελλήνων. Διεύθυνση Διοικητικού Τμήμα Μητρώου Βουλευτών, Αθήνα 1986.

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.2^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Κουφός Ν. Γιάννης: Ο Κήπος των Ηρώων. Ιστορικό οδοιπορικό στον Κήπο των

Ελεύθερων Πολιορκημένων στο Μεσολόγγι. Αιτωλική Πολιτιστική Εταιρεία

(ΑΙ.ΠΟ.Ε). Αθήνα 2007.

Τέλωνας Χαρ.Νικόλαος: Οι Πρόμαχοι της Πατρίδος. Βαλτινοί Αγωνιστές του '21.

Έκδοση: Ιεραποστολικού Συλλόγου Αμφιλοχίας «Ο Κυρηναίος», Αμφιλοχία 2004.

Τσατσάνης Μιλ. Γεώργιος: Δυτικορουμελιώτες Αγωνιστές του 1821, τ.1. Εκδόσεις

Βεργίνα, Αθήνα 2005.

Διονυσάτος Γρ. Ιωάννης: Βραχώρι 11 Ιουνίου 1821. Οι Αθάνατοι Αγωνιστές. Αγρίνιο

2006.

Χαραλαμπόπουλος Δ. Χαράλαμπος: Οι Αιτωλοακαρνάνες το '21. Ονομαστικοί

Κατάλογοι Συνταξιούχων (Με ονοματολογικές παρατηρήσεις). Εταιρεία Ναυπακτιακών Μελετών. Επιστημονική Βιβλιοθήκη. Αθήνα 2002.

Ηλεκτρονική Εγκυκλοπαίδεια ΔΟΜΗ. CD 2. Εκδόσεις Φυτράκη.

Πεζογράφος και κριτικός. Γεννήθηκε στο Αγρίνιο το 1914. Σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο των Αθηνών, 1942, ενώ παράλληλα παρακολουθούσε και μαθήματα ελληνικής και γαλλικής φιλολογίας. Εργάστηκε από το 1936 έως το 1960 στην Κεντρική Υπηρεσία τού Υπουργείου Παιδείας, και  από το 1960 έως το 1968  στην Αρχαιολογική Υπηρεσία τής Προεδρίας τής Κυβερνήσεως, απ' όπου θα απολυθεί από το τότε καθεστώς, για ν' αποκατασταθεί το 1974. Η πνευματική του δράση υπήρξε πολυσχιδής, τόσο από πλευράς διδασκαλικής όσο και συγγραφικής. Οι εφημερίδες τού Αγρινίου «Φως», «Νέα Εποχή» κ.ά. θα φιλοξενήσουν τις πρώτες του πεζογραφικές προσπάθειες, ενισχύοντας την αυτοπεποίθηση τού νεαρού τότε μαθητή. Μετά την εγκατάστασή του στην Αθήνα θα εξακολουθήσει να αναζητά την λογοτεχνική του ταυτότητα συμμετέχοντας σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς, και δημοσιεύοντας έργα του σε εβδομαδιαία περιοδικά, όπως «Εβδομάς», «Ξεκίνημα», «Έσπερος» κ.ά. Η επίσημη είσοδός του στην ελληνική λογοτεχνία γίνεται με τη συλλογή διηγημάτων «Στην καινούρια μας γειτονιά» (1944). Ακολουθεί μια πληθώρα έργων που περιλαμβάνουν από διηγήματα και μυθιστορήματα, μέχρι εμβριθή μελετήματα και κριτικά δοκίμια. Καίρια στάθηκε η συμβολή του, ως  επιμελητής ύλης και συντάκτης,  στην ολοκλήρωση τής Μεγάλης Εγκυκλοπαίδειας τής Νεοελληνικής Λογοτεχνίας τού Χάρη Πάτση. Δίδαξε, ακόμη, Ιστορία τής Λογοτεχνίας και του θεάτρου σε Καλλιτεχνικές και Δημοσιογραφικές Σχολές, και χρημάτισε  Διευθυντής Σύνταξης της έγχρωμης Εγκυκλοπαίδειας «Για σας παιδιά».Έλαβε πολλές και σημαντικές διακρίσεις, όπως λογοτεχνικά βραβεία και τιμητικούς επαίνους. Αξίζει να αναφέρουμε τα ακόλουθα: μετάλλιο Πνευματικού Κέντρου Δήμου Αγρινίου 20 Μαΐου 1984 . Αναμνηστικό μετάλλιο Εθνικής Αντίστασης 1941-1945, 20 Οκτωβρίου 1987. Μετάλλιο Λαογραφικού Μουσείου Αιτωλίας, 1991. Από την πληθωρική του εργογραφία μνημονεύουμε  τα διηγήματα «Ο δρόμος τής Χαραυγής» 1953, «Καλή σου νύχτα, Ιβάν»  κρατικό βραβείο, 1987^.το μυθιστόρημα «Κάτω από το βλέμμα τού θεού» βραβευμένο από το περιοδικό «Μορφές» τής θεσ/νίκης, 1950^. τα μελετήματα « Ι. Μ. Παναγιωτόπουλος, ο ποιητής, ο πεζογράφος, ο κριτικός» 1951, «Λυρικοί της Ρούμελης» 1952,  «Συμπληρώματα στην Παγκόσμια Ιστορία της Λογοτεχνίας του Έρβιν Λάατς και στην Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας του Ηλία Βουτιερίδη» 1966 και 1976^. τα παιδικά «Τα σήμαντρα της Αγια-Σοφιάς», «Δέκα άνθρωποι» 1956, «Ανθολογία Ελληνικού Παιδικού Διηγήματος» με τη συνεργασία τού 'Αλκη Τροπαιάτη, 7 τόμοι, 1956-1979.

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.2^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Ανθολογία Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών. Ποιητές-Πεζογράφοι 1821-2002. Ένωση

Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών, Αθήνα 2002.

Η Αιτωλοακαρνανία στη Νεοελληνική Λογοτεχνία. Πρακτικά Λογοτεχνικού

Συνεδρίου (Μεσολόγγι 5-7 Νοεμβρίου 2004). Αιτωλική Πολιτιστική Εταιρεία (ΑΙ.ΠΟ.Ε), Αθήνα 2005.

Η Αιτωλοακαρνανία στα Γράμματα και στις Τέχνες τον 20^ο αιώνα (Ποίηση-

Πεζογραφία-Δοκίμιο-Εικαστικά-Λαογραφία). Ένωση Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών (Ε.Α.Λ), Αθήνα 2004.

Θωμόπουλος Θεόδωρος: Το Αγρίνιο από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Αθήνα 1954.

Καψάλης Ευθ. Γιώργος: Προσωπικότητες της Ρούμελης. Αθήναι 1970.

Μαθητεία: Βιογραφίες Νεοελλήνων Λογοτεχνών. Εκδόσεις Γιάννη Ρίζου.

Μπαρχαμπάς Αριστείδης: Το Αγρίνιο Κάποτε. Λεύκωμα. Εκδόσεις ERGO. Αθήνα

2003.

Παρουσία. Επιθεώρηση Λόγου και Τέχνης. Τριμηνιαία Έκδοση της Ένωσης

Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών, τ.4, Απρίλιος-Μαϊος-Ιούνιος 1998.

Παρουσία. Επιθεώρηση Λόγου και Τέχνης. Τριμηνιαία Έκδοση της Ένωσης

Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών, τ.9, Ιούλιος-Σεπτέμβριος 1999.

Ρίζα Αγρινιωτών. Περιοδική Έκδοση του «Συλλόγου των εν Αθήναις Αγρινιωτών»,

τ.35, Σεπτέμβριος 1999.

Ρίζα Αγρινιωτών. Περιοδική Έκδοση του «Συλλόγου των εν Αθήναις Αγρινιωτών»,

τ.66, Ιούλιος-Αύγουστος-Σεπτέμβριος 2007.

Ηλεκτρονική διεύθυνση: www.epoxi.gr

Αρματολός από τον Βάρνακα τής Ακαρνανίας. Διορίστηκε καπετάνιος Ξηρομέρου από τον Αλή-πασά. Στην Επανάσταση υπήρξε από τους πρώτους αγωνιστές τής δυτικής Ελλάδας. Το 1822, αναγορεύτηκε από τη Γερουσία τής δυτικής Ελλάδας σε αρχιστράτηγο. Μετά τη μάχη τού Πέτα (1822) και την πτώση του Σουλίου, απογοητεύτηκε και συντάχτηκε με τους Τούρκους. Το 1829 εμπιστεύτηκε σ' αυτόν ο Καποδίστριας να εκδιώξει τους Τούρκους από τη δυτική Ελλάδα, πράγμα που έκανε, απομακρύνοντάς τους από το Ξηρόμερο, το Μεσολόγγι και το Αιτωλικό.

ΠΗΓΕΣ

Μητρώο Πληρεξουσίων, Γερουσιαστών και Βουλευτών 1822-1935. Έκδοση Βουλής

των Ελλήνων. Διεύθυνση Διοικητικού Τμήμα Μητρώου Βουλευτών, Αθήνα 1986.

Ιστορία του Ελληνικού Έθνους: Η Ελληνική Επανάσταση, τ.ΙΒ. Εκδοτική Αθηνών,

Αθήναι 1975.

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.2^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Dakin Douglas: Η Ενοποίηση της Ελλάδας 1770-1823. Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής

Τραπέζης, Αθήνα 1982.

Παπαγεωργίου Π. Στέφανος: Από το Γένος στο Έθνος. Η Θεμελίωση του Ελληνικού

Κράτους 1821-1862. Εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα 2005.

Τσατσάνης Μιλ. Γεώργιος: Δυτικορουμελιώτες Αγωνιστές του 1821, τ.1. Εκδόσεις

Βεργίνα, Αθήνα 2005.

Γερολυμάτος Σπ.Γεράσιμος: Αγρίνιο.Δρόμοι που γράφουν ιστορία. Εκδόσεις

Δ.Μπακής, Αγρίνιο 2004.

Κόκκινος Α. Διονύσιος: Η Ελληνική Επανάστασις. Της Ακαδημίας Αθηνών. Τόμος

Πρώτος. Εκδοτικός Οίκος Μέλισσα, Αθήναι 1974.

Κολόμβας Νίκος: Αθανάσιος Ραζή-Κότσικας. Ο χαρισματικός Αρχηγός των

οπλοφόρων Μεσολογγιτών κατά την περίοδο της Εθνικής Παλιγγενεσίας (1821-1826). Διέξοδος. Κέντρο Λόγου & Τέχνης, Ιερή Πόλη Μεσολογγίου 2006.

Μήτσης Θ. Νίκος: Δήμος Σολλίου. Αγώνες και Θυσίες στην Επανάσταση του 1821.

Έκδοση Ένωση Αλυζίων Αιτωλοακαρνανίας. Με τη συμβολή του  Περιφερειακού Ταμείου Ανάπτυξης της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδος, Αθήνα 2005.

Μήτσης Θ.Νίκος: Η Κωνωπίνα στην Επανάσταση του 1821. Έκδοση Σύλλογος

Κωνωπινιωτών Ξηρομέρου «Οι Δώδεκα Απόστολοι» με τη συμβολή του Δήμου Μεδεώνος, Αθήνα 2007.

Μήτσης Θ. Νίκος: Αετός Ξηρομέρου. Ιστορικές επιφυλλίδες αλλοτινών χρόνων.

Έκδοση Σύλλογος των Εν Αθήναις Αετινών Ξηρομέρου με την αρωγή του Δήμου Μεδεώνος, Αθήνα 2008.

Διονυσάτος Γρ. Ιωάννης: Βραχώρι 11 Ιουνίου 1821. Οι Αθάνατοι Αγωνιστές. Αγρίνιο

2006.

Χασάπης Κ. Χρήστος: Αστακός. Ιστορικόν Βιογραφικόν Λαογραφικόν Λεύκωμα.

Συμβολή στην Ιστορία της Δυτικής Στερεάς Ελλάδος.

Εφημερίδα Μεδεών Η Κατούνα. Έκδοση του Συλλόγου Κατουνιωτών «Φίλιππος ο

Ακαρνάν», Αρ.φύλλου 19, Μάρτιος-Απρίλιος 2005.