ΛΥΤΡΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ

Γεννήθηκε στο Μεσολόγγι το 1885. Διετέλεσε πρωτοψάλτης και μουσικοδιδάσκαλος στην Αγία Παρασκευή Μεσολογγίου για περισσότερα από 40 χρόνια. Μαθήτευσε κοντά στον Δ. Μοσκέτου. Υπήρξε πατέρας του επίσης πρωτοψάλτη Μεσολογγίου Λεωνίδα Αθανασίου (1917-1976). Κατά την Ολυμπία Τολίκα, μάλιστα, διακρίθηκε τόσο για τη γλυκύτητα τής φωνής του όσο και για την πραότητα του χαρακτήρα του.

Από την Αμβρακιά. Κατά την πολιορκία του Μεσολογγίου πολλοί ήταν εκείνοι που προσπάθησαν να στείλουν απ' έξω τροφές, για να συντηρηθεί ο στρατός. Ένας εξ αυτών ήταν και πρόκριτος τής Αμβρακιάς Πάνος Ζαράγκας, αγωνιστής που υπηρέτησε καθ' όλο το διάστημα του Αγώνα, έχων υπό τις διαταγές του ικανούς στρατιώτες. Πολέμησε στις μάχες τής Πλάκας, τού Μακρυνόρους, τής Καλλιδρόμης, των Αγράφων , τής Ναυπάκτου και στις πολιορκίες τού Μεσολογγίου. Στην πρώτη πολιορκία έστειλε προς επισιτισμό των στρατιωτών 200 πρόβατα, και τρία χρόνια αργότερα, στη δεύτερη πολιορκία, άλλα 230 γιδοπρόβατα. Μετά την ηρωική έξοδο ακολούθησε τον Καραϊσκάκη και παρευρέθη σε διάφορες γύρω και εντός των Αθηνών. 

ΠΗΓΕΣ

Τέλωνας Χαρ.Νικόλαος: Οι Πρόμαχοι της Πατρίδος. Βαλτινοί Αγωνιστές του '21.

Έκδοση: Ιεραποστολικού Συλλόγου Αμφιλοχίας «Ο Κυρηναίος», Αμφιλοχία 2004.

Τσατσάνης Μιλ. Γεώργιος: Δυτικορουμελιώτες Αγωνιστές του 1821, τ.1. Εκδόσεις

Βεργίνα, Αθήνα 2005.

Από το Σύντεκνο. Υπηρέτησε υπό τις οδηγίες των διασημότερων οπλαρχηγών: Ανδρούτσο, Διοβουνιώτη, Καραϊσκο και Γενναίο. Παρευρέθηκε στις μάχες Μενδενίτζης, Υπάτης, Γραβιάς και Άμπλιανης. Διορίστηκε στην Έ' χιλιαρχία ως λοχίας. Έπειτα συμμετείχε στις μάχες Στεβενίων, Θηβών και Πάτρας όπου πληγώθηκε σοβαρά στο αριστερό του χέρι.

 ΠΗΓΕΣ

Από τη Στάνου. Υπηρέτησε υπό τους Ανδρέα Ίσκο και Αναγνώστη Καραγιάννη σε όλες τις μάχες που βρέθηκαν οι οπλαρχηγοί αυτοί, απ' αρχής μέχρι τέλους τού Αγώνα.

Καταγόταν από τα Κούρταλα Μεσολογγίου. Υπηρέτησε ως εκατόνταρχος στον Αγώνα. Πήρε μέρος στην πολιορκία τής Τρίπολης και σε πολλές άλλες, εξίσου σημαντικές για την πορεία της Επανάστασης, μάχες.

ΠΗΓΕΣ

Από τους Χαλκιοπούλους. Όταν κηρύχτηκε η Επανάσταση έφυγε από την Άρτα όπου προσωρινά διέμενε και πέρασε στον Βάλτο. Εκεί πρωτοστάτησε στον αγώνα τής δυτικής Ελλάδας. Πέθανε στο Άργος το 1826 όπου βρισκόταν ως φροντιστής των Εθνικών Στρατευμάτων. 

 ΠΗΓΕΣ

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.2^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Τσατσάνης Μιλ. Γεώργιος: Δυτικορουμελιώτες Αγωνιστές του 1821, τ.1. Εκδόσεις

Βεργίνα, Αθήνα 2005.

Τέλωνας Χαρ.Νικόλαος: Οι Πρόμαχοι της Πατρίδος. Βαλτινοί Αγωνιστές του '21.

Έκδοση: Ιεραποστολικού Συλλόγου Αμφιλοχίας «Ο Κυρηναίος», Αμφιλοχία 2004.

Από τη Λεπενού. Έλαβε μέρος στον Αγώνα υπό τις οδηγίες τού αδελφού του Βασίλη. Με αρχηγό τους τον Κ. Σιαμήδα συμμετείχαν στις μάχες τού Αετού, Αγρινίου, Πλάκας, Βουλγαρελίου, καθώς και στην απόκρουση της υπό τον Ομέρ Βρυώνη πολιορκίας τού Μεσολογγίου. Σκοτώθηκε στην τελευταία.

ΠΗΓΕΣ