ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ

 

Καταγόμενος από τη μεγάλη σουλιώτικη οικογένεια των Βλαχογιάννηδων, γεννήθηκε στη Ναύπακτο το 1867. Εμπνεόμενος από την αγάπη του για ό,τι ελληνικό, θα επιδιώξει να λάβει ανώτατη μόρφωση γραφόμενος στη Φιλοσοφική Σχολή των Αθηνών. Λόγω, όμως, της άσχημης οικονομικής του κατάστασης δεν θα κατορθώσει να ολοκληρώσει τις σπουδές του^. καταγινόμενος, ως μέσο βιοπορισμού, με την προγύμναση μαθητών, τη διόρθωση κειμένων κ.ά. Συνεργάζεται ,παράλληλα, με εφημερίδες και περιοδικά, όπου δημοσιεύει ποιήματα, διηγήματα και πρωτόλειες ιστορικές πραγματείες του με το φιλολογικό ψευδώνυμο Γιάννης Επαχτίτης. Το 1908 θα εκδώσει το περιοδικό «Προπύλαια». Η ενδελεχής, όμως, και μοναδική ως προς το ερευνητικό της βάθος προσπάθεια ιστορικής ανάδειξης των αγνώστων και σκοτεινών, έως τότε, περιόδων τής Τουρκοκρατίας και της Εθνεγερσίας τού 1821, υπήρξε το κολοσσιαίο έργο με το οποίο όχι μόνο καθιερώθηκε στα ελληνικά γράμματα, αλλά και προσέφερε μοναδική υπηρεσία αυτογνωσίας στην πατρίδα του. Αποδύεται σε έναν πολύμοχθο και χρονοβόρο αγώνα συγκέντρωσης πηγών και ανερεύνητου υλικού, περιλαμβάνοντας στην έρευνά ακόμη και μπακάλικα, υπόγεια, αποθήκες, παλιά τυπογραφεία, μάντρες κ.ά. Το απροσμέτρητης αξίας, σε περιεχόμενο και όγκο, υλικό που θα συναχθεί, θα επιτρέψει να φωτιστούν με περισσότερη αντικειμενικότητα και μετριοπάθεια αμφίσημα πρόσωπα και γεγονότα τής νεώτερης ελληνικής ιστορίας. Ο ίδιος θα ιδρύσει και θα οργανώσει τα «Ιστορικά Αρχεία τού Κράτους», εμπλουτίζοντάς τα με σπάνια έγγραφα από την Επανάσταση του 1821. Αυτός ο ακατάβλητος ιστοριοδίφης, ο σεμνός και αδιάφορος προς κάθε τιμητική διάκριση θα πεθάνει στην Αθήνα το 1945, αφήνοντας μισοτελειωμένη τη βιογραφία τού «Καραϊσκάκη». Έργα του υπήρξαν: «Ιστορίες τού Γιάννου Επαχτίτη» 1893 ( διηγήματα ) . «Ο θάνατος του Ανδρούτσου»  1896. «Αρχεία νεωτέρας Ελληνικής Ιστορίας» Αθηναϊκόν αρχείον,  τομ.Α', 1901. «Η βιογραφία του στρατηγού Γεωργίου Καραϊσκάκη , υπό του ιδιαιτέρου Γραμματέως του Δ. Αινιάνος» 1903. «Αρχεία του στρατηγού Ιωάννου Μακρυγιάννη , τομ. Α' -Β'»  1907. «Χιακόν Αρχείον, τομ. Α' -Ε'»  1910 - 1924. «Η πεταλούδα» (διήγημα) 1920. «Τα ανέκδοτα του Καραϊσκάκη και του Κολοκοτρώνη» 1922. «Του χάρου ο χαλασμός» 1923. «Σπυρομίλιου .Απομνημονεύματα της δευτέρας  πολιορκίας του Μεσολογγίου» 1926. «Ιστορική ανθολογία .Ανέκδοτα , γνωμικά , περίεργα, αστεία εκ του βίου διασήμων Ελλήνων 1830 - 1864» 1927. «Μεγάλα χρόνια»  1930        ( διηγήματα ). «Κλέφτες του Μοριά» 1935.κ.ά.

ΠΗΓΕΣ

 

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.2^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Καραντώνης Αντρέας: Νεοελληνική Λογοτεχνία. Φυσιογνωμίες. Τόμος Πρώτος.

Εκδόσεις Δημ.Ν.Παπαδήμα, Αθήνα 1977.

Καραντώνης Αντρέας: Φυσιογνωμίες. Σειρά δεύτερη. Βιβλιοπωλείον της «Εστίας»,

Αθήνα 1960.

Ανθολογία Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών. Ποιητές-Πεζογράφοι 1821-2002. Ένωση

Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών, Αθήνα 2002.

Η Αιτωλοακαρνανία στα Γράμματα και στις Τέχνες τον 20^ο αιώνα (Ποίηση-

Πεζογραφία-Δοκίμιο-Εικαστικά-Λαογραφία). Ένωση Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών (Ε.Α.Λ), Αθήνα 2004.

Λεξικό Νεοελληνικής Λογοτεχνίας. Πρόσωπα-Έργα-Ρεύματα-Όροι. Εκδόσεις

Πατάκη, Αθήνα 2008.

Γιάννης Βλαχογιάννης. Α' Συμπόσιο Ναυπακτιακής Λογοτεχνίας. Ναύπακτος 18-19-

20 Νοεμβρίου 1994. Ναυπακτιακά Ζ. Εταιρεία Ναυπακτιακών Μελετών. Αθήνα 1995.

Μνήμη Γιάννη Βλαχογιάννη. 2^ο Δημοτικό Σχολείο Ναυπάκτου «Γιάννης

Βλαχογιάννης-Επαχτίτης». Ανατύπωση-Ναύπακτος 2005

Βαρδακουλάς Δημ. Γιάννης: Ευεργέτες και Δωρητές στη Ναύπακτο.

Παπαχαραλάμπειος Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Ναυπάκτου.

Μαθητεία: Βιογραφίες Νεοελλήνων Λογοτεχνών. Εκδόσεις Γιάννη Ρίζου.

Τσάκος Ι. Γιώργος: Ιστορικές Αναφορές στο Δήμο Ναυπάκτου. Αθήνα 2006.

Γερολυμάτος Σπ.Γεράσιμος: Αγρίνιο.Δρόμοι που γράφουν ιστορία. Εκδόσεις

Δ.Μπακής, Αγρίνιο 2004.

Ναυπακτιακά ΙΒ' (2001). Λόγιοι και Λογογράφοι Ναυπακτίας. Δ' Συμπόσιο

Ναυπακτιακής Λογοτεχνίας. Ναύπακτος 20-21 Οκτωβρίου 2000. Εταιρεία Ναυπακτιακών Μελετών, Αθήνα 2003.

Χρονικό του 20^ου αιώνα. Εκδόσεις Δομική.

 

 

 

Νομικός, δημοσιογράφος, ακαδημα^.ι^.κός, υπουργός, πρωθυπουργός και λογοτέχνης ,γνωστός με το φιλολογικό ψευδώνυμο Γεώργιος Αθάνας. Γεννήθηκε το 1893 στη Ναύπακτο. Καταγόταν από παλιά αρχοντική ηπειρώτικη οικογένεια. Σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο των Αθηνών, και για πολλά χρόνια έζησε στην Ιταλία, όπου μελέτησε την ιταλική λογοτεχνία.  Αρχικά ασχολήθηκε με τη δικηγορία, και ταυτόχρονα, δημοσιογραφούσε στις εφημερίδες «Ακρόπολις», «Πολιτεία» και «Νέος Κόσμος» . Ακολουθώντας την οικογενειακή του παράδοση, αναμείχθηκε με την πολιτική, και το 1926 εκλέγεται για πρώτη φορά βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας με το κόμμα  των Ελευθεροφρόνων τού Ιωάννη Μεταξά. Δεν έπαυσε να τιμάται με τη βουλευτική έδρα τού νομού Αιτωλοακαρνανίας, από το 1932 έως το 1964, όντας αρχικά μέλος τού Προεδρικού κόμματος τού Γεωργίου Καφαντάρη, εν συνεχεία τού κόμματος των Φιλελευθέρων τού Σοφοκλή Βενιζέλου, και τέλος τής Ενώσεως Κέντρου του Γεωργίου Παπανδρέου. Διετέλεσε υπουργός Εσωτερικών, Παιδείας, Βιομηχανίας, Κοινωνικής Προνοίας, Προεδρίας τής Κυβερνήσεως κ.ά. στις κυβερνήσεις  Νικολάου Πλαστήρα, Θεμιστοκλή Σοφούλη, Σ. Βενιζέλου και Γ. Παπανδρέου. Το 1936 εξελέγη αντιπρόεδρος, και το 1964 πρόεδρος της Βουλής. Στις 15 Ιουλίου 1965, ενώ το πολιτικό σκηνικό τής Ελλάδας δοκιμαζόταν λόγω τής διαμάχης μεταξύ του Γεωργίου Παπανδρέου και των «Ανακτόρων», ο Γεώργιος Αθανασιάδης-Νόβας θα ορκιστεί πρωθυπουργός, αίροντας τη στήριξή του  από την κυβέρνηση τού Γ. Παπανδρέου. Στιγματίστηκε, έτσι, ως ο πρώτος «Πρωθυπουργός τής Αποστασίας». Η Κυβέρνησή του απέτυχε να λάβει ψήφο εμπιστοσύνης και παραιτήθηκε.  Αποτυχημένη θα είναι και η τρίτη(μετά τον Ηλία Τσιριμώκο) απόπειρα σχηματισμού κυβέρνησης υπό τον Στέφανο Στεφανόπουλο (1965-66), στην οποία ο Γεώργιος Αθανασιάδης-Νόβας διετέλεσε αντιπρόεδρος. Υπήρξε, επίσης, μέλος του Εθνικού Συμβουλίου, στο οποίο παρέδωσαν την εξουσία οι στρατιωτικοί το 1974.

          Από μικρή ηλικία ασχολείται με τη λογοτεχνία, και αρχίζει να δημοσιεύει κείμενά, κυρίως ποιητικά,  με το ψευδώνυμο Γεώργιος Αθάνας. Το ποιητικό του έργο εμφορείται από μία «πρωτογενή» απλότητα και ομορφιά, και από μια πνοή ρουμελιώτικης λεβεντιάς. Μέσα από το έργο του σκιαγραφείται η χωριάτικη ζωή, τα επαρχιώτικα ήθη και ζωντανεύει το ελληνικό τοπίο, η ελληνική φύση. Την πρώτη του ποιητική προσπάθεια αποτέλεσε η συλλογή «Πρωινό ξεκίνημα»,1919.Ακολουθούν οι συλλογές «Αγάπη στον Έπαχτο» ,1922, «Καιρός πολέμου» ,1924, «Ειρμός», 1932, «Δροσεροί καημοί», 1936 κ.ά. Διακρίθηκε, επίσης, ως διηγηματογράφος: «Το πράσινο καπέλλο»,1923, «Δέκα έρωτες»,1925, «Απλοϊκές ψυχές»,1929 κ.ά. Για την πνευματική του αυτή δραστηριότητα εξελέγη, το 1955,ακαδημαϊκός, φθάνοντας και έως το αξίωμα του προέδρου τής Ακαδημίας Αθηνών ,το 1965. 

ΠΗΓΕΣ 

Μητρώο Πληρεξουσίων, Γερουσιαστών και Βουλευτών 1822-1935. Έκδοση Βουλής

των Ελλήνων. Διεύθυνση Διοικητικού Τμήμα Μητρώου Βουλευτών, Αθήνα 1986.

Μητρώον Γερουσιαστών και Βουλευτών. Έκδοση Βουλής των Ελλήνων. Διεύθυνσις

Διοικητικού Τμήμα Μητρώου Βουλευτών, Εν Αθήναις, Εκ του Εθνικού Τυπογραφείου 1977.

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.1^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Ανθολογία Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών. Ποιητές-Πεζογράφοι 1821-2002. Ένωση

Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών, Αθήνα 2002.

Η Αιτωλοακαρνανία στη Νεοελληνική Λογοτεχνία. Πρακτικά Λογοτεχνικού

Συνεδρίου (Μεσολόγγι 5-7 Νοεμβρίου 2004). Αιτωλική Πολιτιστική Εταιρεία (ΑΙ.ΠΟ.Ε), Αθήνα 2005.

Η Αιτωλοακαρνανία στα Γράμματα και στις Τέχνες τον 20^ο αιώνα (Ποίηση-

Πεζογραφία-Δοκίμιο-Εικαστικά-Λαογραφία). Ένωση Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών (Ε.Α.Λ), Αθήνα 2004.

Ιστορία του Ελληνικού Έθνους: Σύγχρονος Ελληνισμός από το 1941 ως το τέλος του

Αιώνα, τ.ΙΣΤ. Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 2000.

Βουρνάς Τάσος: Ιστορία της Νεώτερης και Σύγχρονης Ελλάδας, τ.Ε. Εκδόσεις

Πατάκη, Αθήνα 1997.

Παρασκευόπουλος Πότης: Γεώργιος Παπανδρέου. Τα δραματικά γεγονότα 1961-

1967. Εκδόσεις Φυτράκη, Αθήνα 1988.

Τα Φοβερά Ντοκουμέντα: Μετά τον Εμφύλιο. Η άνοδος του Παπάγου στην εξουσία.

Συγγραφή Σόλωνας Γρηγοριάδης. Εκδόσεις Φυτράκη, Αθήνα 1979.

Κουζέλης Π. Απόστολος: Οι Αιτωλοακαρνάνες Πρωθυπουργοί. Αθήνα 2000.

Λεξικό Νεοελληνικής Λογοτεχνίας. Πρόσωπα-Έργα-Ρεύματα-Όροι. Εκδόσεις

Πατάκη, Αθήνα 2008.

Μαθητεία: Βιογραφίες Νεοελλήνων Λογοτεχνών. Εκδόσεις Γιάννη Ρίζου.

Αθάνας Γ: Τραγούδια των βουνών. Ίδρυμα Γεωργίου & Μαρίας Αθανασιάδη-Νόβα.

Ναύπακτος 2008.

Μακρυδημήτρης Αντώνης: Οι Πρωθυπουργοί της Ελλάδος 1828-1997. Εκδόσεις

Ι.Σιδέρης, Αθήνα 1997.

Λάμψα Γιάννη: Βασιλείς-Δικτάτορες-Πρωθυπουργοί. Αυτοί που κυβέρνησαν της

μεταπολεμική Ελλάδα. Έκδοση Ελεύθερος Τύπος, Αθήνα 1995.

Καψάλης Ευθ. Γιώργος: Προσωπικότητες της Ρούμελης. Αθήναι 1970.

Παπαθανασόπουλος Θανάσης: Ο λυρικός λόγος του Γ.Αθάνα. Έκδοση Ιδρύματος

Γεωργίου & Μαρίας Αθανασιάδη-Νόβα.

Βαρδακουλάς Δημ. Γιάννης: Ευεργέτες και Δωρητές στη Ναύπακτο.

Παπαχαραλάμπειος Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Ναυπάκτου.

Βαρδακουλάς Γιάννης, Παναγιωτόπουλος Θωμάς: Το Οδοιπορικό του Δήμου

Ναυπάκτου. Έκδοση Δήμου Ναυπάκτου.

Τσάκος Ι. Γιώργος: Ιστορικές Αναφορές στο Δήμο Ναυπάκτου. Αθήνα 2006.

Καλαβρουζιώτης Κ. Θανάσης: Χιλιοτραγουδισμένο «Βενέτικο». Πολιτιστικός

Σύλλογος Καλαβρούζας, Αύγουστος 2003.

Ναυπακτιακά ΙΒ' (2001). Λόγιοι και Λογογράφοι Ναυπακτίας. Δ' Συμπόσιο

Ναυπακτιακής Λογοτεχνίας. Ναύπακτος 20-21 Οκτωβρίου 2000. Εταιρεία Ναυπακτιακών Μελετών, Αθήνα 2003.

Η Δάφνη. Περιοδική Έκδοση του Πνευματικού Ομίλου Δαφνιωτών Ναυπακτίας, τ.3^ο,

Αθήνα 1996.

Η Δάφνη. Περιοδική Έκδοση του Πνευματικού Ομίλου Δαφνιωτών Ναυπακτίας, τ.4^ο,

Αθήνα Γενάρης 1998.

Η Δάφνη. Περιοδική Έκδοση του Πνευματικού Ομίλου Δαφνιωτών Ναυπακτίας, τ.5^ο,

Αθήνα Ιούλης 1998.

Η Δάφνη. Περιοδική Έκδοση του Πνευματικού Ομίλου Δαφνιωτών Ναυπακτίας,

τ.15^ο, Αθήνα Γενάρης 2007.

Παρουσία. Επιθεώρηση Λόγου και Τέχνης. Τριμηνιαία Έκδοση της Ένωσης

Αιτωλοακαρνάνων Λογοτεχνών, τ.38, Οκτώβριος-Δεκέμβριος 2006.

Ρίζα Αγρινιωτών. Περιοδική Έκδοση του «Συλλόγου των εν Αθήναις Αγρινιωτών»,

τ.68, Ιανουάριος-Φεβρουάριος-Μάρτιος 2008.

Τα Αιτωλικά. Περιοδική Έκδοση της Αιτωλικής Πολιτιστικής Εταιρείας (ΑΙ.ΠΟ.Ε.),

τ.9^ο, Αθήνα Ιούλιος-Δεκέμβριος 2007.

Χρονικό του 20^ου αιώνα. Εκδόσεις Δομική.