ΖΗΝΔΡΟΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΟΠΛΑΡΧΗΓΟΣ

Γεννήθηκε το 1759. Απέκτησε τεράστια ακίνητη περιουσία ως προεστός τού Βραχωρίου. Ασκούσε μεγάλη επιρροή σε Τούρκους και Έλληνες, εξού και Μέγα - Πάνος, και κατάφερε να κάνει υποφερτή τη ζωή των χριστιανών, επί 30 χρόνια. Επηρέαζε και τον ίδιο τον Αλή-πασά, ώστε αυτός τον ονόμασε Αγιάν Βελαετλή, δηλ. γενικό προεστό τής δυτικής Στερεάς, παραχωρώντας του πολλές εξουσίες και του δωρίζοντάς του απέραντες εκτάσεις. Κατηχήθηκε πρώτος στο Βραχώρι στα της Φιλικής Εταιρείας, από τον Ιωάννη Παπαρρηγόπουλο. Προπαρασκεύασε την Επανάσταση, για την οποία θυσίασε όλα του τα προνόμια, όλη την περιουσία του κι αυτή τη ζωή του. Υπήρξε απ' τα ενεργητικότερα μέλη τής «Γερουσίας τής Δυτικής Χέρσου Ελλάδος». Πήρε μέρος σε όλες τις μάχες τής δυτικής Στερεάς με τους Βραχωρίτες. Τον Μάρτιο του 1826, πιάστηκε στο Αιτωλικό από τους Τούρκους, μεταφέρθηκε στην Άρτα και μετά από λίγο πέθανε από τα φριχτά βασανιστήρια.

 ΠΗΓΕΣ

Μητρώο Πληρεξουσίων, Γερουσιαστών και Βουλευτών 1822-1935. Έκδοση Βουλής

των Ελλήνων. Διεύθυνση Διοικητικού Τμήμα Μητρώου Βουλευτών, Αθήνα 1986.

Θωμόπουλος Θεόδωρος: Το Αγρίνιο από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Αθήνα 1954.

Από τον Αστακό. Συμμετείχε στην Επανάσταση από έναρξή της, πολεμώντας σε πολλές από τις μάχες τής Στερεάς^. αρίστευσε με τα ανδραγαθήματά του στις μάχες τού Αετού, Αγρινίου, Μακρυνόρους, στο Μεσολόγγι, την Αράχοβα, τη Μάνινα, στη Βόνιτσα κ.α. Για την προσφορά του στον Αγώνα τού απενεμήθη το 1825 ο βαθμός τού χιλίαρχου, και το 1830 εκείνος τού εκατόνταρχου ταξιαρχικού. Εξελέγη δήμαρχος Εχίνου, και το διάστημα 1855-56 μπόρεσε με τη συνδρομή μισθοφορικών Σωμάτων να εκκαθαρίσει την περιοχή από τις ληστρικές ομάδες που την λυμαίνονταν. Μετά τον θάνατό του ο Δήμος Εχίνου, εκφράζοντας την ευγνωμοσύνη του, απένειμε στην πενόμενη  οικογένεια του εκλιπόντος το ποσό των 300 δραχμών.  

ΠΗΓΕΣ

Από την Αμβρακιά. Αδελφός των ανωτέρω(Γεωργίου, Δημήτρη, Θανάση). Πολέμησε, απ' αρχής, σε όλες τις μάχες τής δυτικής Ρούμελης. Το 1824 διορίστηκε έπαρχος Ζυγού, και μετείχε στις Εθνοσυνελεύσεις ως πληρεξούσιος του Βάλτου. Δολοφονήθηκε κατά τον εμφύλιο πόλεμο στο Ναύπλιο και εντός του Βουλευτηρίου.

Από το Σύντεκνο. Αγωνίστηκε σε πολλές μάχες υπό τις διαταγές τού οπλαρχηγού Ιωάννη Ράγκου.

 ΠΗΓΕΣ

Γεννήθηκε στον Αστακό το 1913. Σπούδασε Νομικά στην Αθήνα και άσκησε τη δικηγορία. Επί κυβερνήσεως Αλέξανδρου Παπάγου διετέλεσε γενικός γραμματέας τού υπουργείου Εργασίας, όπου συνέβαλε στην καθιέρωση του θεσμού τής Εργατικής Κατοικίας. Εξελέγη, επίσης, βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας με την ΕΡΕ. Σκοτώθηκε σε αυτοκινητικό δυστύχημα που συνέβη στις 18 Ιουλίου 1971 στη Γιουγκοσλαβία.

ΠΗΓΕΣ

Μητρώον Γερουσιαστών και Βουλευτών. Έκδοση Βουλής των Ελλήνων. Διεύθυνσις

Διοικητικού Τμήμα Μητρώου Βουλευτών, Εν Αθήναις, Εκ του Εθνικού Τυπογραφείου 1977.

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.2^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Χασάπης Κ. Χρήστος: Αστακός. Ιστορικόν Βιογραφικόν Λαογραφικόν Λεύκωμα.

Συμβολή στην Ιστορία της Δυτικής Στερεάς Ελλάδος.

Από την Αμβρακιά. Αδελφός τού Γεωργίου. Έλαβε μέρος σε πολλές μάχες και βρέθηκε στο Μεσολόγγι από την αρχή τής μεγάλης πολιορκίας του, επικεφαλής πολλών Αμβρακιωτών. Το 1824 προβιβάστηκε σε χιλίαρχο και το 1825 σε αντιστράτηγο. Στις 25 Μαρτίου 1826, σε μια συμπλοκή που έγινε μεταξύ Τούρκων και Ελλήνων έξω από τον περίβολο του Μεσολογγίου φονεύθηκε.

 ΠΗΓΕΣ

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.2^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Κουφός Ν. Γιάννης: Ο Κήπος των Ηρώων. Ιστορικό οδοιπορικό στον Κήπο των

Ελεύθερων Πολιορκημένων στο Μεσολόγγι. Αιτωλική Πολιτιστική Εταιρεία

(ΑΙ.ΠΟ.Ε). Αθήνα 2007.

Σπυρομίλιου Στρατηγού: Απομνημονεύματα της Δευτέρας Πολιορκίας του

Μεσολογγίου 1825-1826. Εκδόσεις Βεργίνα, Αθήνα 2002.

Τέλωνας Χαρ.Νικόλαος: Οι Πρόμαχοι της Πατρίδος. Βαλτινοί Αγωνιστές του '21.

Έκδοση: Ιεραποστολικού Συλλόγου Αμφιλοχίας «Ο Κυρηναίος», Αμφιλοχία 2004.

Τσατσάνης Μιλ. Γεώργιος: Δυτικορουμελιώτες Αγωνιστές του 1821, τ.1. Εκδόσεις

Βεργίνα, Αθήνα 2005.

Διονυσάτος Γρ. Ιωάννης: Βραχώρι 11 Ιουνίου 1821. Οι Αθάνατοι Αγωνιστές. Αγρίνιο

2006.

Χαραλαμπόπουλος Δ. Χαράλαμπος: Οι Αιτωλοακαρνάνες το '21. Ονομαστικοί

Κατάλογοι Συνταξιούχων (Με ονοματολογικές παρατηρήσεις). Εταιρεία Ναυπακτιακών Μελετών. Επιστημονική Βιβλιοθήκη. Αθήνα 2002.

Από το Μπονίκεβο(Πετρώνα). Οπλαρχηγός τού Αγώνα. Πριν την Επανάσταση είχε καταφύγει στα Επτάνησα, όπου μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία. Πολέμησε στο Καρπενήσι, Μακρυνόρος, Σταυρό Τζουμέρκων και αλλού, πάντοτε διακρινόμενος για την ανδρεία του. Δολοφονήθηκε, τελικά, για ασήμαντη αφορμή από συμπατριώτη του.

ΠΗΓΕΣ

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.2^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Κώνστας Κ.Σ.: Άπαντα. Όσα βρέθηκαν, τ.4^ος. Ιστορικά Κείμενα Δημοσιευμένα Από το

Φεβρουάριο του 1972 ως την Πρωτοχρονιά του 1989. Επιμέλεια Θ.Μ.Πολίτης. Εκδόσεις Διογένης, Αθήνα 1992.

Τέλωνας Χαρ.Νικόλαος: Οι Πρόμαχοι της Πατρίδος. Βαλτινοί Αγωνιστές του '21.

Έκδοση: Ιεραποστολικού Συλλόγου Αμφιλοχίας «Ο Κυρηναίος», Αμφιλοχία 2004.

Τσατσάνης Μιλ. Γεώργιος: Δυτικορουμελιώτες Αγωνιστές του 1821, τ.1. Εκδόσεις

Βεργίνα, Αθήνα 2005.

Ηλεκτρονική Εγκυκλοπαίδεια ΔΟΜΗ. CD 2. Εκδόσεις Φυτράκη.

Από το Μπονίκεβο(Πετρώνα). Με δικό του Σώμα αγωνίστηκε από την αρχή σε διάφορες μάχες και διακρίθηκε στις σκληρές συγκρούσεις τού Μακρυνόρους.

 ΠΗΓΕΣ

Αιτωλοακαρνανική και Ευρυτανική Εγκυκλοπαίδεια, τ.2^ος. Εκδότης-Διευθυντής

Συντάξεως: Ιωάννης Ν. Κουφός.

Τέλωνας Χαρ.Νικόλαος: Οι Πρόμαχοι της Πατρίδος. Βαλτινοί Αγωνιστές του '21.

Έκδοση: Ιεραποστολικού Συλλόγου Αμφιλοχίας «Ο Κυρηναίος», Αμφιλοχία 2004.

Τσατσάνης Μιλ. Γεώργιος: Δυτικορουμελιώτες Αγωνιστές του 1821, τ.1. Εκδόσεις

Βεργίνα, Αθήνα 2005.

Ηλεκτρονική Εγκυκλοπαίδεια ΔΟΜΗ. CD 2. Εκδόσεις Φυτράκη.

Από το Σύντεκνο. Υπηρέτησε υπό τις οδηγίες των διασημότερων οπλαρχηγών: Ανδρούτσο, Διοβουνιώτη, Καραϊσκο και Γενναίο. Παρευρέθηκε στις μάχες Μενδενίτζης, Υπάτης, Γραβιάς και Άμπλιανης. Διορίστηκε στην Έ' χιλιαρχία ως λοχίας. Έπειτα συμμετείχε στις μάχες Στεβενίων, Θηβών και Πάτρας όπου πληγώθηκε σοβαρά στο αριστερό του χέρι.

 ΠΗΓΕΣ